Są takie gry, przy których zamiast rywalizować ze sobą, musimy połączyć siły i wspólnie zmierzyć się z niełatwym zadaniem. Właśnie na tym pomyśle opiera się Śleboda, czyli gra detektywistyczna osadzona w świecie kryminalnej historii związanej z Podhalem.
Tytuł gry fanom kryminałów (zarówno tych książkowych jak i serialowych) na pewno nie jest obcy. Gra oparta jest na powieści Śleboda autorstwa Małgorzaty i Michała Kuźmińskich.
Wcielamy się zatem w śledczych, zbieramy informacje, szukamy dowodów i próbujemy rozwikłać sprawę, zanim sytuacja wymknie nam się spod kontroli. Nie wystarczy jednak bezmyślnie przemierzać planszy i zbierać wszystkiego, co wpadnie nam w ręce. Musimy dobrze gospodarować czasem, planować działania i reagować na nieprzewidziane wydarzenia.
Za grę odpowiada Michał Friedrich, wydawcą jest Muduko. Już sam temat może przyciągnąć miłośników kryminałów, ale czy wspólne prowadzenie śledztwa okazuje się równie interesujące jak rozwiązywanie zagadek na kartach powieści? Przyjrzyjmy się bliżej temu, co czeka nas na górskich szlakach, wśród świadków, poszlak i fałszywych tropów.
Zapraszam zatem do lektury, w której to podzielimy się naszymi wrażeniami płynącymi z rozgrywki.
Recenzja jest efektem współpracy recenzenckiej/współpracy reklamowejz Wydawnictwem. Wydawnictwo nie miało wglądu w tekst przed jego publikacją, ani wpływu na naszą opinię o grze.
CO ZAWIERA GRA
Pudełko gry ma poręczny format (uwielbiamy zamknięcia na magnes), który nie zajmuje wiele miejsca na półce, a jednocześnie mieści całkiem sporo elementów potrzebnych do przeprowadzenia śledztwa.
W środku znajdziemy planszę przedstawiającą w uproszczeniu Zakopane i okolice oraz mnóstwo kart, na których de facto opiera się rozgrywka. Mamy zatem karty: fabuły, śledztwa, postaci, zasięgu oraz karty pomocy.
Do tego dochodzą żetony informacji, mobilizacji, postaci i niedźwiedzia, żeton telefonu, kostki dowodów oraz specjalna kość niedźwiedzia.
Zestaw został przygotowany tak, abyśmy mogli sprawnie zarządzać działaniami naszych bohaterów i kontrolować sytuację na planszy. Poszczególne elementy nie są jedynie ozdobnikami, ponieważ odpowiadają za konkretne aspekty rozgrywki.
Karty dostarczają fabularnych komplikacji, żetony pomagają śledzić zdobyte informacje, a kostki dowodów przypominają nam, że bez odpowiednich poszlak trudno będzie posunąć dochodzenie naprzód.
Wizualnie całość nawiązuje do podhalańskich krajobrazów i kryminalnego charakteru opowieści. Plansza pomaga nam wyobrazić sobie teren działań, a niewielkie elementy ułatwiają orientację w aktualnej sytuacji.
Jakościowo wszystko jest w jak najlepszym porządku. Do tego zdążyło nas przyzwyczaić wydawnictwo. Załączona instrukcja jest napisana poprawnie, z licznymi przykładami. Tak, jak lubimy.
CEL GRY
Naszym zadaniem jest wspólne przeprowadzenie śledztwa, czyli zrealizowanie celów wskazanych na kartach śledztwa. Nie działamy przeciwko sobie, nie próbujemy zdobyć większej liczby punktów od pozostałych uczestników i nie musimy udowadniać, kto jest najlepszym detektywem. Wszyscy gramy do jednej bramki, a powodzenie zależy od tego, jak dobrze wykorzystamy dostępne możliwości.
W trakcie rozgrywki zbieramy informacje dotyczące świadków, przedmiotów, śladów i plotek, gromadzimy dowody oraz staramy się chronić świadków. Musimy przy tym uważać na wydarzenia, które mogą skomplikować nasze działania. Nie możemy też zapominać o niedźwiedziu, który potrafi skutecznie namieszać w naszych planach.
Żeby wygrać musimy rozsądne gospodarowanie czasem i po prostu współpracować ze sobą.
PRZYGOTOWANIE GRY
Rozkładamy planszę i przygotowujemy wszystkie elementy zgodnie z instrukcją. Wybieramy (lub losujemy) postacie, które będą reprezentować nasz zespół śledczy. Każda z nich posiada własną zdolność specjalną (o ile gramy w wariant standardowy), dlatego warto zwrócić uwagę na dostępne możliwości i zastanowić się, jak najlepiej wykorzystać je podczas dochodzenia.
Następnie przygotowujemy karty śledztwa, karty fabuły oraz pozostałe elementy potrzebne do rozpoczęcia gry. Wybieramy cele, które będziemy realizować, pamiętając, że jedna z kart śledztwa pozostaje początkowo zakryta. Dzięki temu nie znamy od razu wszystkich czekających nas wyzwań. Rozmieszczamy również elementy na planszy i ustawiamy postacie w odpowiednich miejscach startowych.
Każdy z nas otrzymuje kartę zasięgu, która określa, z jakich pól możemy zbierać informacje, oraz kartę pomocy przypominającą o dostępnych akcjach. Przygotowujemy też pozostałe elementy, w tym kostki dowodów i żetony związane z wydarzeniami w grze. Gdy wszystko jest już gotowe, możemy rozpocząć poszukiwanie poszlak.
Przygotowanie nie należy do szczególnie skomplikowanych, choć przy pierwszej partii warto spokojnie przejść przez instrukcję i upewnić się, że wszystkie elementy znalazły się we właściwych miejscach. Dzięki temu później łatwiej skupimy się na planowaniu działań zamiast co chwilę przerywać rozgrywkę, żeby sprawdzać zasady.
PRZEBIEG GRY
Rozgrywka opiera się na wykonywaniu kolejnych działań przez członków zespołu. W swojej turze dysponujemy określoną ilością czasu, symbolizowaną przez dwie umowne godziny. Musimy zdecydować, na co je przeznaczymy, ponieważ nie wszystkie czynności „kosztują” tyle samo.
Przemieszczanie się po sąsiednich polach, zbieranie informacji czy pozyskiwanie dowodów wymaga odpowiedniego planowania. Nie możemy robić wszystkiego naraz, dlatego każda decyzja ma znaczenie.
Podstawą naszych działań jest poruszanie się po planszy i zdobywanie potrzebnych informacji. Zbieramy żetony reprezentujące różne rodzaje poszlak, a także docieramy do dowodów, które mogą okazać się niezbędne do realizacji celów śledztwa. Karta zasięgu wpływa na to, z których pól możemy pozyskiwać informacje, więc samo znalezienie się w pobliżu interesującego miejsca nie zawsze wystarczy. Musimy uwzględniać zarówno położenie naszej postaci, jak i jej aktualne możliwości.
Ważne jest również to, że nie prowadzimy kilku niezależnych dochodzeń. Wszystkie nasze działania składają się na wspólny wysiłek zespołu. Możemy omawiać sytuację, dzielić się pomysłami i ustalać, kto powinien zająć się konkretnym zadaniem. Dobra współpraca pozwala uniknąć niepotrzebnego marnowania czasu, a umiejętności poszczególnych postaci mogą ułatwić realizację planu.
Nie wszystko idzie jednak po naszej myśli. Karty fabuły wprowadzają kolejne wydarzenia, komplikacje i kryzysy, które zmuszają nas do zmiany planów. Niekiedy musimy zareagować na nieoczekiwaną sytuację, innym razem poświęcić cenny czas na zabezpieczenie tego, co udało nam się już osiągnąć. Do tego dochodzi niedźwiedź, który nie jest jedynie ciekawostką tematyczną, ale dodatkowym źródłem problemów.
Stopniowo realizujemy cele wskazane na kartach śledztwa, odblokowujemy dalsze etapy i staramy się nie dopuścić do tego, by narastające komplikacje przekreśliły nasze wysiłki. Właśnie tutaj najwięcej zależy od współpracy. Jeśli każdy będzie działał wyłącznie na własną rękę, możemy szybko przekonać się, że czas ucieka, a sprawa wcale nie posuwa się naprzód.
Warto zaznaczyć, że Śleboda nie jest klasyczną grą detektywistyczną, w której analizujemy obszerny zestaw wskazówek, dedukujemy tożsamość sprawcy i na końcu przedstawiamy rozwiązanie zagadki. Większy nacisk położono na wykonywanie zadań, zarządzanie czasem i reagowanie na wydarzenia. To istotna różnica, ponieważ wpływa na nasze oczekiwania wobec całej rozgrywki.
Tradycyjnie wydawnictwo przygotowało instrukcję video, do obejrzenia której serdecznie zachęcamy:
ZAKOŃCZENIE GRY
Finał rozgrywki zależy od tego, czy uda nam się zrealizować wymagania związane z prowadzonym śledztwem. Przez całą partię staramy się zdobywać informacje, gromadzić dowody i wykonywać zadania, zanim komplikacje uniemożliwią nam dalsze działania. Nie możemy więc bez końca krążyć po planszy w poszukiwaniu kolejnych poszlak. W pewnym momencie trzeba przejść od zbierania informacji do realizowania konkretnych celów.
Zakończenie jest naturalnym sprawdzianem tego, jak poradziliśmy sobie z planowaniem i współpracą. Jeśli dobrze rozdzieliliśmy zadania, umiejętnie wykorzystaliśmy zdolności postaci i nie zmarnowaliśmy zbyt wiele czasu, mamy większą szansę na powodzenie. Jeżeli natomiast daliśmy się wciągnąć w niepotrzebne działania albo zbyt późno zareagowaliśmy na kryzysy, śledztwo może okazać się znacznie trudniejsze.
Musimy pamiętać, że wynik dotyczy całej drużyny. Nie ma tutaj indywidualnego zwycięzcy, który mógłby triumfalnie ogłosić, że rozwiązał sprawę w pojedynkę. Albo wspólnie osiągamy cel, albo wyciągamy wnioski i próbujemy ponownie.
WRAŻENIA
Śleboda to propozycja, która zwraca uwagę przede wszystkim tematyką. Kryminalna historia osadzona w podhalańskich realiach przedstawionych w książce M. M. Kuźmińskich, ma swój urok, a możliwość wspólnego prowadzenia śledztwa dobrze sprawdza się przy stole.
Lubimy gry, w których możemy wspólnie analizować sytuację, omawiać dostępne możliwości i szukać najlepszego rozwiązania. Tutaj mamy ku temu sporo okazji, choć musimy pamiętać, że nie jest to typowa łamigłówka detektywistyczna.
Największą zaletą rozgrywki jest dla nas konieczność planowania. Dwie umowne godziny w turze to mało, a lista rzeczy, które chcielibyśmy zrobić, bywa znacznie dłuższa niż nasze możliwości. Musimy zdecydować, czy lepiej ruszyć w nowe miejsce, zebrać potrzebne informacje, czy może skupić się na zdobyciu dowodów.
Czasem opłaca się zmienić pierwotny plan, a czasem trzeba zaufać wcześniejszym ustaleniom. Musimy być elastyczni. Takie decyzje nadają rozgrywce odpowiednie tempo i sprawiają, że nie możemy całkowicie działać na autopilocie.
W grach kooperacyjnych istotne jest, aby każdy uczestnik miał poczucie, że jego decyzje wpływają na wspólny wynik. W Ślebodzie możemy rozmawiać o tym, które zadania należy wykonać w pierwszej kolejności, jak wykorzystać zdolności postaci i w jaki sposób ograniczyć straty czasu. Dobrze zorganizowany zespół potrafi działać znacznie sprawniej niż grupa, w której każdy realizuje własny pomysł bez oglądania się na pozostałych.
Nie oznacza to jednak, że gra pozbawiona jest słabszych stron. Jeśli oczekujemy rozbudowanej dedukcji, łączenia skomplikowanych faktów i samodzielnego odkrywania tożsamości sprawcy, możemy poczuć niedosyt – tutaj tego nie znajdziemy.
Większą rolę odgrywają tutaj działania na planszy, zarządzanie dostępnymi zasobami i realizowanie wskazanych celów. Sam kryminalny temat nie oznacza więc automatycznie, że otrzymujemy doświadczenie podobne do rozwiązywania zagadki w powieści detektywistycznej.
Z drugiej strony takie podejście ma swoje zalety. Zasady są stosunkowo przystępne, a po zapoznaniu się z mechaniką możemy szybko przejść do właściwej zabawy. Nie musimy przedzierać się przez ogromną liczbę wyjątków ani zapamiętywać dziesiątek skomplikowanych reguł.
Początkujący gracze powinni stosunkowo łatwo odnaleźć się w podstawach, chociaż skuteczne planowanie wymaga już odrobiny doświadczenia. I szczęścia – w grze mamy karty, które potrafią zdrowo namieszać. Pojawiają się losowo w grze i nie zawsze nam sprzyjają. A często wręcz utrudniają rozgrywkę.
Czas gry jest całkiem rozsądny. Pojedyncza partia trwa nie powinna przekroczyć dwóch kwadransów. Nie za długo i nie za krótko.
Zmieniające się cele oraz wydarzenia fabularne sprawiają, że nie zawsze będziemy postępować w ten sam sposób. Do tego dochodzą różne zdolności postaci, które zachęcają do eksperymentowania z innymi sposobami współpracy.
Nie oznacza to oczywiście, że każda partia będzie zupełnie nową historią. Po kilku rozgrywkach możemy lepiej rozumieć mechanizmy gry i sprawniej podejmować decyzje. Mimo to zmienność zadań daje nam powód, aby wracać do pudełka, szczególnie jeśli lubimy doskonalić wspólną strategię.
Regrywalność oceniamy więc jako obiecującą, choć jej atrakcyjność będzie zależeć od tego, jak bardzo odpowiada nam powtarzalny schemat zbierania informacji i realizowania celów.
Śleboda dobrze się skaluje. W większym gronie pojawia się więcej okazji do dyskusji i wspólnego planowania, co dobrze współgra z kooperacyjnym charakterem gry. Z drugiej strony trzeba zadbać o to, by rozmowy rzeczywiście prowadziły do podejmowania decyzji, a nie przeciągały każdej tury. Przy mniejszej liczbie graczy łatwiej utrzymać kontrolę nad całą sytuacją, ale na pojedynczych osobach spoczywa większa odpowiedzialność za organizację działań.
Możliwa jest także rozgrywka jednoosobowa, przy czym według opisu zasad należy wówczas prowadzić dwie postacie. To rozwiązanie pozwala poznać grę bez organizowania spotkania, choć naszym zdaniem najwięcej korzyści z dyskusji i wspólnego planowania uzyskamy podczas gry w towarzystwie. Jeśli lubimy gry kooperacyjne, będziemy mieli tutaj sporo okazji do wspólnego kombinowania.
Naszym zdaniem Śleboda może przypaść do gustu osobom, które szukają niedługiej gry kooperacyjnej z kryminalnym motywem, przystępnymi zasadami i koniecznością rozsądnego gospodarowania czasem. Docenimy ją szczególnie wtedy, gdy bardziej niż rozbudowana dedukcja interesuje nas wspólne realizowanie zadań, reagowanie na wydarzenia i dopracowywanie strategii.
Nie jest to jednak tytuł dla każdego miłośnika kryminałów. Jeżeli oczekujemy przede wszystkim samodzielnego odkrywania tajemnic i rozwiązywania wielowątkowej zagadki, możemy poczuć, że mechanika idzie w zupełnie innym kierunku. Warto mieć to na uwadze przed zakupem, aby nie nastawiać się na doświadczenie, którego gra właściwie nie próbuje zaoferować.
Śleboda to interesującą propozycję na krótsze spotkania przy planszy. Ma czytelny cel, zachęca do współpracy i potrafi zmusić nas do przemyślenia kolejnych kroków. Nie jest to rewolucja w gatunku, ale może zapewnić przyjemną rozgrywkę osobom, które lubią wspólne mierzenie się z wyzwaniami.
Najważniejsze, by usiąść do niej z odpowiednimi oczekiwaniami: nie po to, żeby prowadzić wielogodzinne śledztwo rodem z kryminału, lecz żeby sprawnie działać jako zespół i spróbować doprowadzić sprawę do szczęśliwego finału.
Podsumowując: Śleboda to przyzwoita propozycja dla miłośników współpracy i zarządzania działaniami pod presją czasu. Najwięcej przyjemności przyniesie nam wtedy, gdy potraktujemy ją jako wspólną przygodę na planszy, a nie rozbudowaną zagadkę kryminalną. Jeśli taki rodzaj zabawy nam odpowiada, warto dać jej szansę.
PLUSY:
+ śliczna, spójna oprawa graficzna,
+ znakomite wykonanie,
+ przystępne zasady,
+ dobra skalowalność,
+ solidna regrywalność,
+ szybka rozgrywka.
MINUSY:
- zdecydowanie mniej dedukcji, niż może sugerować detektywistyczny temat,
Liczba graczy: 1-4 osoby
Wiek: od 16 lat
Czas gry: ok. 40 minut
Rodzaj gry:
gra kooperacyjna,
gra karciana,
gra kryminalna
Zawartość pudełka:
* 1 plansza,
* 36 kart Fabuły,
* 7 kart Śledztwa,
* 4 karty Postaci,
* 4 karty Zasięgu,
* 4 karty Pomocy,
* 20 żetonów Informacji,
* 4 żetony Mobilizacji,
* 4 żetony Postaci,
* 4 żetony Niedźwiedzia,
* 1 żeton Telefonu,
* 12 kostek Dowodów,
* 1 kość Niedźwiedzia.
* instrukcja,
Wydawnictwo: Muduko
Cena: ok. 70 zł (XI 2026 r.)
Autor: Michał Friedrich
Ilustracje: Przemysław Berestko
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz