Dziesięć lat temu na rynku pojawiło się malutkie pudełko, które szybko zrobiło oszałamiającą karierę wśród graczy szukających szybkich, prostych, kooperacyjnych karcianek. Bandido (a także młodsza siostra, czyli Bandida), bo o nim mowa, stał się swoistą klasyką gatunku – gra, którą wyciąga się jako rozgrzewkę przed cięższym tytułem, jako propozycję dla dzieci albo jako coś do plecaka na wakacje.
Z okazji dziesięciolecia szwajcarskie wydawnictwo Helvetiq postanowiło uczcić swojego uciekiniera specjalną, jubileuszową edycją, w której akcja przenosi się do jednego z najsłynniejszych więzień świata – Alcatraz. Polską wersję przygotowało IUVI Games i to właśnie ta wersja trafiła na nasz stół. Zanim jednak przejdziemy do wrażeń, prześledźmy, co dokładnie zmieniło się względem oryginału i jak wygląda rozgrywka w praktyce.
Zapraszam zatem do lektury, w której to podzielimy się naszymi wrażeniami płynącymi z rozgrywki.
Recenzja jest efektem współpracy recenzenckiej/współpracy reklamowej z Wydawnictwem. Wydawnictwo nie miało wglądu w tekst przed jego publikacją, ani wpływu na naszą opinię o grze.
CO ZAWIERA GRA
Pudełko jest niewielkie i lekkie, dokładnie takie, jakiego można się spodziewać po tego typu karciance podróżnej.
W środku znajdziemy 67 kart, wśród których są zarówno klasyczne karty tuneli w różnych konfiguracjach (proste odcinki, skrzyżowania, zakręty, trójniki), jak i nowe w tej edycji karty korytarzy zalanych wodą oraz karty ze specjalnymi symbolami sztormiaka i liny.
Do tego dochodzi pojedyncza karta EXIT, wyznaczająca miejsce, którym Bandido ma opuścić więzienie. Całość zamyka się w niewielkim, poręcznym pudełeczku, które bez trudu zmieści się w kieszeni plecaka.
Załączona instrukcja napisana jest zdecydowanie poprawnie, z licznymi przykładami, bardzo ułatwiającymi rozgrywkę. Tak jak lubimy.
CEL GRY
Zadanie graczy jest pozornie proste: pomóc Bandido zbiec z Alcatraz. Aby tego dokonać, drużyna musi jednocześnie spełnić trzy warunki. Po pierwsze, sieć tuneli musi zostać domknięta w taki sposób, by tylko jedno przejście pozostało otwarte i prowadziło prosto do karty EXIT – żadne inne odgałęzienie nie może zostać bez zamknięcia.
Po drugie, w trakcie budowy korytarzy trzeba zgromadzić na boku trzy sztormiaki, które ochronią uciekiniera przed lodowatym oceanem.
Po trzecie wreszcie, drużyna musi mieć przy sobie dwie liny, niezbędne do bezpiecznego opuszczenia terenu więzienia.
Dodatkowym utrudnieniem względem podstawowej wersji gry jest woda zalewająca fragmenty tuneli – jeśli na koniec rozgrywki jakikolwiek korytarz pozostanie zatopiony, ucieczka się nie powiedzie, nawet jeśli reszta planu wypaliła.
PRZYGOTOWANIE GRY
Przygotowanie do gry zajmuje dosłownie chwilę. Na środku stołu układamy kartę startową, która w tej edycji jest dwustronna i pozwala wybrać, czy chcemy rozgrywać wariant z pięcioma (wersja łatwiejsza), czy z sześcioma (wersja trudniejsza) otwartymi tunelami na start – to niewielki, ale sympatyczny sposób na regulację poziomu trudności jeszcze przed rozdaniem kart.
Następnie tasujemy talię i rozdajemy każdemu graczowi po trzy karty, które trzymamy w tajemnicy przed resztą drużyny. Reszta talii trafia na stos dobierania.
To wszystko – od otwarcia pudełka do pierwszego ruchu mija najwyżej minuta.
PRZEBIEG GRY
Rozgrywka toczy się w kolejności zgodnej z ruchem wskazówek zegara.
W swojej turze gracz dokłada jedną kartę z ręki tak, by połączyła się przynajmniej z jednym istniejącym już tunelem, po czym dobiera kartę ze stosu, uzupełniając rękę do trzech.
Kluczowe jest to, że w trakcie dokładania nie wolno zamykać żadnego z otwartych korytarzy ścianą – każde przejście musi zostać albo przedłużone, albo świadomie zablokowane w sposób zgodny z zasadami.
To właśnie na tym polega cała zagwozdka: mając ograniczony wybór kart na ręce, trzeba przewidzieć, jak nasz ruch wpłynie na całą, coraz bardziej rozrastającą się sieć tuneli.
W edycji Alcatraz dochodzi do tego dodatkowa warstwa napięcia związana z wodą – jeśli na stole pojawi się zalany fragment korytarza, drużyna musi zaplanować, jak przykryć go odpowiednią kartą, zanim gra się zakończy, inaczej cała operacja spełznie na niczym.
Równolegle zbieramy karty ze sztormiakami i linami, odkładając je na bok, gdy tylko trafią im się w ręce – to właśnie one, obok samej sieci tuneli, decydują o tym, czy plan ucieczki się powiedzie.
Największym ograniczeniem, a zarazem sercem tej gry, jest zakaz pokazywania kart innym graczom oraz opisywania ich wyglądu wprost. Drużyna musi więc wypracować własny, niejawny sposób porozumiewania się – gesty, aluzje, umowne sformułowania – żeby zasugerować współgraczom, w którym miejscu najlepiej dołożyć kolejną kartę, nie zdradzając przy tym dokładnie, co się na niej znajduje.
To ograniczenie sprawia, że nawet banalna z pozoru łamigłówka logiczna zamienia się w małą improwizowaną zabawę językową, pełną chichotów i sfrustrowanych spojrzeń, kiedy plan komuś nie wypali.
ZAKOŃCZENIE GRY
Partia kończy się na dwa sposoby.
Drużyna wygrywa, jeśli uda jej się zamknąć wszystkie tunele poza jednym, prowadzącym prosto do karty EXIT, zebrać komplet trzech sztormiaków i dwóch lin, a przy tym nie zostawić żadnego zalanego, odkrytego korytarza.
Jeśli natomiast talia dobierania się wyczerpie, a warunki te nie zostaną spełnione – Bandido zostaje złapany, a gracze przegrywają wspólnie, tak jak wspólnie próbowali wygrać.
WRAŻENIA
Bandido to gra, która się nie starzeje. Parę lat na karku i ciągle daje niesamowitą frajdę i mnóstwo emocji. Zasady wyjaśnia się dosłownie w pół minuty, a mimo to udało się w nich zmieścić naprawdę satysfakcjonującą łamigłówkę przestrzenną, w której trzeba na bieżąco reagować na zmieniający się układ tuneli.
To, co szczególnie doceniamy w tej jubileuszowej odsłonie Bandido Alcatraz, to fakt, że twórcy nie poprzestali na prostym doklejeniu nowej okładki i przemianowaniu tytułu, tylko dorzucili mechanikę wody, która realnie zmienia sposób myślenia o rozgrywce. Nagle nie wystarczy myśleć wyłącznie o tym, czy tunel jest zamknięty – trzeba też pilnować, żeby nie został zatopiony, co w kilku momentach partii zmusza do dość karkołomnych kompromisów.
Do tego dochodzi konieczność zbierania sprzętu niezbędnego do ucieczki. Innymi słowy w sumie pięć kart musimy poświęcić, przy czym nie wiemy dokładnie, co nam los przyniesie. Może się bowiem zdarzyć, że karta odłożona jako „szpej” byłaby bardzo przydatna jako karta tunelu. No ale niestety została wykorzystana inaczej. Novum, które dodaje emocji.
Dużą frajdę sprawia, tak jak w oryginale, zakaz pokazywania kart i opisywania ich wprost. To właśnie ten element sprawia, że gra, mimo swojej prostoty mechanicznej, potrafi wywołać przy stole prawdziwe salwy śmiechu, kiedy ktoś próbuje w karkołomny sposób zasugerować, że ma akurat idealnie pasujący zakręt, nie zdradzając przy tym niczego wprost.
Warto zaznaczyć, że gra świetnie skaluje się pod względem liczby graczy – deklarowany zakres to 1-4 osoby. W naszych testach sprawdziła się równie dobrze w mniejszym jak i większym gronie. Choć w przypadku np. 4 osób przy stole, każdy ma nieco mniej kontroli nad ogólnym planem i trzeba bardziej ufać współgraczom.
Wariant solo, w którym gracz musi radzić sobie sam z dwiema rękami kart lub odpowiednio zmodyfikowanymi zasadami, to sympatyczny dodatek dla osób, które chcą rozegrać partyjkę bez towarzystwa, choć oczywiście traci się przy nim całą tę warstwę niejawnej komunikacji, która stanowi o duszy tej gry. To bardziej łamigłówka niż gra. Ale działa.
Czas rozgrywki, deklarowany na około piętnaście minut, w naszych partiach faktycznie się sprawdzał – to gra, którą można rozłożyć jako przerywnik pomiędzy cięższymi tytułami wieczoru planszówkowego, bez obaw, że ktoś się znudzi w połowie.
Regrywalność stoi tu na naprawdę solidnym poziomie jak na tak niewielką karciankę – układ kart za każdym razem jest inny, a to, jak ostatecznie poskłada się sieć tuneli, jest zupełnie nieprzewidywalne, więc nawet po kilkunastu partiach trudno mówić o wypaleniu formuły.
Dwustronna karta startowa, pozwalająca wybrać wariant z pięcioma lub sześcioma tunelami, to drobny, ale przyjemny sposób na regulację poziomu trudności w zależności od nastroju i doświadczenia grupy.
Jeśli mielibyśmy się do czegoś przyczepić, to na pewno do tego, że osoby, które grały już w podstawową wersję Bandido, mogą odczuć pewien niedosyt nowości – mechanika wody, choć sensownie wpleciona w temat ucieczki z zalewanego wodą więzienia, nie zmienia fundamentalnie doświadczenia z rdzeniem gry, a raczej dokłada jedną dodatkową warstwę do już znanego szkieletu.
To jednak zarzut głównie pod adresem osób dobrze zaznajomionych z pierwowzorem – dla wszystkich, którzy z Bandido nie mieli wcześniej do czynienia, Alcatraz będzie po prostu bardzo udanym, kompaktowym wprowadzeniem do serii.
Tradycyjnie też gra zabiera sporo miejsca, przy czym nie wiemy dokładnie, w którym kierunku się rozwinie – to zależy od rozgrywki. Mieliśmy takie rozgrywki, w których skończył się stół. Mała gra, a potrafi zająć sporo miejsca.
Nam ta wersja bardzo się spodobała i była jedną z najczęściej ogrywanych gier podczas naszego urlopu. Zdecydowanie warto sprawdzić, niezależnie od tego czy znacie pierwowzór czy nie.
PLUSY:
+ kompaktowe pudełko idealne w podróż,
+ błyskawiczne, intuicyjne zasady, które da się wytłumaczyć w pół minuty,
+ świetna skalowalność – działa równie dobrze solo, jak i w większym gronie,
+ mechanika wody realnie dokłada nową warstwę napięcia do znanej formuły,
+ wysoka regrywalność,
+ krótki czas rozgrywki.
MINUSY:
- dla weteranów podstawowego Bandido nowości mogą wydawać się kosmetyczne,
- przy większej liczbie graczy trudniej o pełną kontrolę nad wspólnym planem,
- wariant solo traci najciekawszy element gry, czyli niejawną komunikację.
Liczba graczy: od 1-5 osób
Wiek: od 6 lat
Czas gry: 20 minut
Rodzaj gry:
gra strategiczna,
gra karciana,
gra kooperacyjna
Zawartość pudełka:
* 68 kart, w tym:
- karty tuneli w różnych konfiguracjach (proste odcinki, zakręty, skrzyżowania, trójniki)
- karty korytarzy zalanych wodą
- karty ze specjalnym symbolem sztormiaka
- karty ze specjalnym symbolem liny
- dwustronna karta startowa (wariant na 5 lub 6 tuneli)
* 1 karta EXIT
* instrukcja
Wydawnictwo: IUVI Games
Cena: 45-50 zł (VII 2026 r.)
Autor: Martin Nedergaard Andersen
Ilustracje: Lucas Guiden Perez, Ewelina Proczko, Ajsa Zdravkovic
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz